Luật kế toán mới nhất hiện nay vẫn là Luật Kế toán 2015, được sửa đổi bởi Luật số 56/2024/QH15 (hiệu lực từ 01/01/2025) và Luật Quản lý thuế 2025 (hiệu lực từ 01/07/2026).
Đáng chú ý, Thông tư 99/2025/TT-BTC đã thay Thông tư 200/2014/TT-BTC từ 01/01/2026, còn Thông tư 58/2026/TT-BTC vừa thay Thông tư 132/2018/TT-BTC từ 01/07/2026. Bài viết dưới đây tổng hợp đầy đủ các văn bản đang áp dụng và hướng dẫn doanh nghiệp chọn đúng chế độ kế toán theo quy mô.
Điểm chính cần nhớ:
- Luật Kế toán 2015 (88/2015/QH13) vẫn là văn bản gốc, chưa có luật thay thế hoàn toàn.
- Thông tư 99/2025/TT-BTC thay Thông tư 200/2014/TT-BTC từ 01/01/2026, áp dụng cho doanh nghiệp lớn và vừa.
- Thông tư 58/2026/TT-BTC thay Thông tư 132/2018/TT-BTC từ 01/07/2026, áp dụng cho doanh nghiệp siêu nhỏ.
- Thông tư 133/2016/TT-BTC vẫn còn hiệu lực song song, dành cho doanh nghiệp nhỏ và vừa.
- Nghị định 132/2026/NĐ-CP (hiệu lực 21/05/2026) là căn cứ xử phạt vi phạm hành chính về kế toán hiện hành.
Luật kế toán mới nhất hiện nay là luật nào?
Luật Kế toán 2015 (số 88/2015/QH13), có hiệu lực từ 01/01/2017, vẫn là văn bản pháp lý nền tảng điều chỉnh toàn bộ hoạt động kế toán tại Việt Nam tính đến năm 2026. Đến nay chưa có một luật kế toán hoàn toàn mới thay thế văn bản này, điều nhiều doanh nghiệp nhầm lẫn khi tìm kiếm “luật kế toán mới nhất 2026“.
Điều khiến bức tranh pháp lý thay đổi liên tục là các luật sửa đổi được ban hành song song. Luật số 56/2024/QH15 — sửa đổi, bổ sung một số điều của 9 luật gồm Luật Chứng khoán, Luật Kế toán, Luật Kiểm toán độc lập, Luật Ngân sách Nhà nước, Luật Quản lý và sử dụng tài sản công, Luật Quản lý thuế, Luật Thuế thu nhập cá nhân, Luật Dự trữ quốc gia và Luật Xử lý vi phạm hành chính, đã có hiệu lực từ 01/01/2025.
Tiếp đó, Luật Quản lý thuế 2025 (số 108/2025/QH15) chính thức thay thế Luật Quản lý thuế 2019 (38/2019/QH14) kể từ 01/07/2026, kéo theo một số nội dung liên quan đến nghĩa vụ báo cáo, chứng từ kế toán trong quản lý thuế.
Để thuận tiện tra cứu, ngày 31/03/2026 Văn phòng Quốc hội đã công bố Văn bản hợp nhất số 41/VBHN-VPQH, hợp nhất toàn bộ nội dung Luật Kế toán 2015 cùng các sửa đổi, bổ sung nói trên vào một bản duy nhất. Đây là nguồn tra cứu đáng tin cậy nhất hiện nay, thay vì phải đối chiếu nhiều văn bản rời rạc.
| Văn bản | Vai trò | Hiệu lực |
| Luật Kế toán 2015 (88/2015/QH13) | Luật gốc | 01/01/2017 |
| Luật số 56/2024/QH15 | Sửa đổi, bổ sung | 01/01/2025 |
| Luật Quản lý thuế 2025 (108/2025/QH15) | Sửa đổi nội dung liên quan | 01/07/2026 |
| Văn bản hợp nhất 41/VBHN-VPQH | Hợp nhất tra cứu | Công bố 31/03/2026 |
Cần lưu ý: Hiện có một dự thảo Luật sửa đổi Luật Kế toán, Luật Kiểm toán độc lập đang được lấy ý kiến, nhưng đây mới chỉ là dự thảo, chưa có hiệu lực pháp lý và không thể dùng làm căn cứ áp dụng.
Tổng hợp Văn bản pháp lý về Luật Kế toán mới nhất 2026
Bên cạnh Luật Kế toán và các luật sửa đổi, doanh nghiệp cần đối chiếu hệ thống nghị định hướng dẫn chi tiết đang áp dụng năm 2026 gồm các Nghị định, Thông tư quy định chi tiết thi hành, nghị định xử phạt vi phạm hành chính và các nghị định liên quan trực tiếp đến báo cáo tài chính, hóa đơn, chứng từ:
| Văn bản | Tên nội dung | Hiệu lực | Vai trò |
| 174/2016/NĐ-CP | Quy định chi tiết một số điều của Luật Kế toán | 01-01-2017 | Hướng dẫn thi hành |
| 41/2018/NĐ-CP | Xử phạt vi phạm hành chính lĩnh vực kế toán, kiểm toán độc lập | 01-05-2018 | Văn bản gốc |
| 132/2026/NĐ-CP | Sửa đổi xử phạt vi phạm hành chính lĩnh vực kế toán, kiểm toán độc lập | 21-05-2026 | Sửa đổi, bổ sung |
| 05/2019/NĐ-CP | Kiểm toán nội bộ | 01-04-2019 | Hướng dẫn thi hành |
| 140/2026/NĐ-CP | Báo cáo tài chính nhà nước (thay Nghị định 25/2017/NĐ-CP) | 16-04-2026 | Thay thế |
| 123/2020/NĐ-CP | Hóa đơn, chứng từ | 01-07-2022 | Văn bản gốc |
| 70/2025/NĐ-CP | Sửa đổi hóa đơn, chứng từ (Nghị định 123/2020/NĐ-CP) | 01-06-2025 | Sửa đổi, bổ sung |
| 99/2025/TT-BTC | Chế độ kế toán doanh nghiệp (thay Thông tư 200/2014/TT-BTC) | 01-01-2026 | Thay thế |
| 133/2016/TT-BTC | Chế độ kế toán doanh nghiệp nhỏ và vừa | 01-01-2017 | Văn bản gốc |
| 58/2026/TT-BTC | Chế độ kế toán doanh nghiệp siêu nhỏ (thay Thông tư 132/2018/TT-BTC) | 01-07-2026 | Thay thế |
| 152/2025/TT-BTC | Chế độ kế toán hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh (thay Thông tư 88/2021/TT-BTC) | 01-01-2026 | Thay thế |
| 24/2024/TT-BTC | Chế độ kế toán hành chính, sự nghiệp (thay 4 thông tư cũ) | 01-01-2025 | Thay thế |
| 108/2025/TT-BTC | Hướng dẫn lập báo cáo tài chính hợp nhất đơn vị kế toán hành chính, sự nghiệp | 01-01-2026 | Hướng dẫn thi hành |
| 101/2025/TT-BTC | Nguyên tắc kế toán doanh nghiệp môi giới bảo hiểm (thay Thông tư 175/2011/TT-BTC) | 01-01-2026 | Thay thế |
Trong đó, hai nghị định mới nhất 132/2026/NĐ-CP và 140/2026/NĐ-CP là những văn bản doanh nghiệp cần đặc biệt lưu ý trong năm 2026, vì tác động trực tiếp đến mức xử phạt vi phạm kế toán và yêu cầu báo cáo tài chính hiện hành.
Thông tư 99/2025/TT-BTC: Chế độ kế toán mới cho doanh nghiệp lớn, vừa
Thay đổi lớn nhất trong hệ thống văn bản hướng dẫn Luật Kế toán năm 2026 nằm ở cấp Thông tư, chứ không phải ở cấp Luật.
Ngày 27/10/2025, Bộ Tài chính ban hành Thông tư 99/2025/TT-BTC hướng dẫn Chế độ kế toán doanh nghiệp, chính thức thay thế Thông tư 200/2014/TT-BTC kể từ ngày 01/01/2026, áp dụng cho năm tài chính bắt đầu từ hoặc sau mốc thời gian này.
Sở dĩ Bộ Tài chính thay thế Thông tư 200 sau gần 11 năm áp dụng là để chuyển đổi tư duy quản lý kế toán từ “cầm tay chỉ việc” — quy định chi tiết từng biểu mẫu — sang “vận dụng theo nguyên tắc”, trao quyền chủ động hơn cho doanh nghiệp trong việc thiết kế chứng từ, tổ chức tài khoản kế toán, đồng thời tăng mức độ hài hòa với thông lệ kế toán quốc tế.
Đổi lại, doanh nghiệp phải tự xây dựng quy chế quản trị nội bộ và tổ chức kiểm soát nội bộ rõ ràng khi thay đổi hệ thống tài khoản (Theo Thông tư 99/2025/TT-BTC, Điều 3, Điều 31).
Thông tư 99/2025/TT-BTC thay thế toàn bộ các văn bản: Thông tư 200/2014/TT-BTC, Thông tư 75/2015/TT-BTC (sửa đổi Điều 128 Thông tư 200), Thông tư 53/2016/TT-BTC (sửa đổi một số điều Thông tư 200) và Thông tư 195/2012/TT-BTC (kế toán áp dụng cho đơn vị chủ đầu tư).
| Tiêu chí | Thông tư 200/2014/TT-BTC (cũ) | Thông tư 99/2025/TT-BTC (mới) |
| Cách tiếp cận | Quy định chi tiết, cứng nhắc | Vận dụng theo nguyên tắc, linh hoạt |
| Chứng từ, biểu mẫu | Mẫu cố định, xin phép khi thay đổi | Doanh nghiệp tự thiết kế theo đặc thù |
| Báo cáo tài chính | “Bảng cân đối kế toán” | Đổi tên thành “Báo cáo tình hình tài chính” |
| Kiểm soát nội bộ | Không bắt buộc quy chế riêng | Bắt buộc xây dựng quy chế quản trị, kiểm soát nội bộ |
| Hiệu lực | Đến hết 31/12/2025 | Từ 01/01/2026 |
Một điểm quan trọng doanh nghiệp vừa và nhỏ cần nắm: Thông tư 99/2025/TT-BTC không
bắt buộc áp dụng cho toàn bộ khối doanh nghiệp nhỏ và vừa. Nhóm này được quyền lựa chọn tiếp tục áp dụng Thông tư 133/2016/TT-BTC hoặc chuyển sang Thông tư 99/2025/TT-BTC, tùy theo mức độ phức tạp trong hoạt động và nhu cầu minh bạch báo cáo tài chính (ví dụ khi cần vay vốn, mở rộng quy mô).
Thông tư 58/2026/TT-BTC: Chế độ kế toán mới cho doanh nghiệp siêu nhỏ
Bên cạnh Thông tư 99, một văn bản vừa được ban hành và có tác động trực tiếp đến hàng trăm nghìn doanh nghiệp siêu nhỏ là Thông tư 58/2026/TT-BTC, ban hành ngày 25/05/2026, có hiệu lực từ 01/07/2026, thay thế hoàn toàn Thông tư 132/2018/TT-BTC.
So với Thông tư 132/2018/TT-BTC, Thông tư 58/2026/TT-BTC mở rộng đối tượng áp dụng: ngoài doanh nghiệp siêu nhỏ theo tiêu chí quy định về hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa, hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh cũng được tự nguyện lựa chọn áp dụng chế độ kế toán này nếu có nhu cầu chuẩn hóa công tác quản lý tài chính (Theo Thông tư 58/2026/TT-BTC, Điều 2).
Điểm mới đáng chú ý nhất: doanh nghiệp siêu nhỏ không còn bắt buộc phải bố trí kế toán trưởng. Doanh nghiệp có thể phân công người phụ trách kế toán ký thay kế toán trưởng trên chứng từ, sổ kế toán và báo cáo tài chính, hoặc bố trí người đang làm công tác quản lý, thủ kho, thủ quỹ kiêm nhiệm, hoặc thuê dịch vụ kế toán ngoài theo quy định.
Về nghiệp vụ, Thông tư 58/2026/TT-BTC phân loại hệ thống sổ kế toán theo phương pháp nộp thuế của doanh nghiệp siêu nhỏ — từ nhóm nộp thuế khoán theo tỷ lệ phần trăm trên doanh thu đến nhóm nộp thuế GTGT theo phương pháp khấu trừ kết hợp thuế TNDN trên thu nhập tính thuế — giúp việc ghi sổ sát với thực tế phát sinh hơn so với Thông tư 132 trước đây.
Nghĩa vụ thuế của doanh nghiệp siêu nhỏ vẫn thực hiện theo quy định pháp luật về thuế hiện hành, Thông tư 58 chỉ điều chỉnh phần chứng từ, sổ sách, báo cáo tài chính.
Doanh nghiệp của bạn nên áp dụng thông tư kế toán nào?
Với ba thông tư đang cùng tồn tại, sai lầm phổ biến nhất là doanh nghiệp áp dụng nhầm văn bản theo quy mô của mình. Bảng dưới đây giúp xác định nhanh:
| Nhóm doanh nghiệp | Thông tư áp dụng | Hiệu lực từ |
| Doanh nghiệp lớn, doanh nghiệp có nhu cầu minh bạch cao | Thông tư 99/2025/TT-BTC | 01/01/2026 |
| Doanh nghiệp nhỏ và vừa | Thông tư 133/2016/TT-BTC (mặc định) hoặc Thông tư 99/2025/TT-BTC (tự chọn) | Không đổi / 01/01/2026 |
| Doanh nghiệp siêu nhỏ | Thông tư 58/2026/TT-BTC | 01/07/2026 |
| Hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh (tự nguyện) | Thông tư 58/2026/TT-BTC (nếu có nhu cầu) | 01/07/2026 |
Nếu doanh nghiệp nhỏ và vừa của bạn có hoạt động phức tạp, nhiều giao dịch với đối tác nước ngoài hoặc đang chuẩn bị hồ sơ vay vốn, việc chuyển sang Thông tư 99/2025/TT-BTC sớm sẽ giúp báo cáo tài chính minh bạch và dễ được chấp nhận hơn.
Ngược lại, nếu quy mô hoạt động đơn giản, tiếp tục Thông tư 133/2016/TT-BTC vẫn là lựa chọn phù hợp, tránh phát sinh chi phí chuyển đổi không cần thiết.
Sai lầm doanh nghiệp thường gặp khi chuyển đổi chế độ kế toán 2026
Trong giai đoạn chuyển đổi sang Thông tư 99/2025/TT-BTC hoặc Thông tư 58/2026/TT-BTC, doanh nghiệp cần đối chiếu với Nghị định 132/2026/NĐ-CP — căn cứ xử phạt vi phạm hành chính về kế toán hiện hành — để tránh những lỗi hành chính không đáng có. Bốn sai lầm phổ biến nhất gồm:
- Nhầm đối tượng áp dụng: nhiều doanh nghiệp nhỏ và vừa nghĩ Thông tư 99/2025/TT-BTC thay thế luôn Thông tư 133/2016/TT-BTC, trong khi thực tế hai thông tư đang song song tồn tại và doanh nghiệp có quyền lựa chọn.
- Không ban hành quy chế kế toán nội bộ khi thay đổi hệ thống tài khoản theo Thông tư 99/2025/TT-BTC — đây là yêu cầu bắt buộc, khác với Thông tư 200 trước đây.
- Chậm chuyển đổi số dư sổ kế toán trước mốc hiệu lực 01/07/2026 khi áp dụng Thông tư 58/2026/TT-BTC, dẫn đến sai lệch dữ liệu giữa hai giai đoạn.
- Bỏ sót nghĩa vụ thuế song song: Thông tư 58/2026/TT-BTC chỉ điều chỉnh chứng từ, sổ sách kế toán, không thay đổi nghĩa vụ thuế; doanh nghiệp vẫn phải tuân thủ quy định thuế hiện hành riêng biệt.
Nếu doanh nghiệp của bạn đang phân vân giữa các văn bản trên hoặc cần rà soát lại toàn bộ hệ thống kế toán trước các mốc hiệu lực 01/01/2026 và 01/07/2026, liên hệ ngay dịch vụ kế toán của Thuế Quang Huy để được hỗ trợ chuyển đổi đúng quy định, tránh phát sinh xử phạt không đáng có.
Dịch vụ kế toán trọn gói cho doanh nghiệp tại Thuế Quang Huy
Với hơn 15 năm kinh nghiệm trong lĩnh vực kế toán — thuế kể từ khi thành lập năm 2011, cùng đội ngũ 45+ chuyên viên kế toán, kiểm toán và pháp lý, Thuế Quang Huy liên tục cập nhật các thay đổi pháp lý như Thông tư 99/2025/TT-BTC hay Thông tư 58/2026/TT-BTC ngay khi ban hành, giúp khách hàng không bỏ lỡ bất kỳ mốc hiệu lực quan trọng nào.
Chúng tôi cung cấp dịch vụ kế toán trọn gói, bao gồm rà soát và chuyển đổi hệ thống tài khoản theo chế độ kế toán mới phù hợp với quy mô doanh nghiệp, xây dựng quy chế kế toán nội bộ đúng yêu cầu của Thông tư 99/2025/TT-BTC, cùng dịch vụ kê khai thuế đảm bảo nghĩa vụ thuế được thực hiện song song, chính xác.
Ưu điểm dịch vụ kế toán của Thuế Quang Huy
Việc chuyển đổi chế độ kế toán theo Thông tư 99/2025/TT-BTC hoặc Thông tư 58/2026/TT-BTC đòi hỏi hiểu đúng phạm vi áp dụng và thời hạn chuyển tiếp — nếu doanh nghiệp tự thực hiện mà thiếu cập nhật, rất dễ nhầm đối tượng hoặc bỏ sót yêu cầu bắt buộc. So với việc tự làm, dịch vụ kế toán của Thuế Quang Huy mang lại một số lợi thế rõ rệt:
- Cập nhật pháp lý kịp thời: Đội ngũ chuyên viên nắm rõ từng thông tư mới ngay khi ban hành, tránh trường hợp doanh nghiệp áp dụng nhầm văn bản đã hết hiệu lực như Thông tư 200/2014 hay Thông tư 132/2018.
- Xác định đúng nhóm áp dụng ngay từ đầu: Tư vấn chính xác doanh nghiệp thuộc nhóm nào (lớn/vừa, nhỏ và vừa, hay siêu nhỏ) và nên chọn Thông tư 99/2025/TT-BTC, Thông tư 133/2016/TT-BTC hay Thông tư 58/2026/TT-BTC, tránh chuyển đổi sai hoặc không cần thiết.
- Giảm rủi ro bị xử phạt hành chính: Hỗ trợ xây dựng quy chế kế toán nội bộ đúng yêu cầu mới, đối chiếu với Nghị định 132/2026/NĐ-CP để tránh các lỗi hành chính trong quá trình chuyển đổi.
- Đảm bảo nghĩa vụ thuế không gián đoạn: Chuyển đổi hệ thống tài khoản kế toán song song với kê khai thuế, tránh tình trạng sai lệch dữ liệu giữa hai đầu việc trong giai đoạn chuyển tiếp.
Quy trình hỗ trợ gồm 4 bước:
- Khảo sát hiện trạng hệ thống kế toán: rà soát chế độ kế toán doanh nghiệp đang áp dụng và xác định nhóm quy mô thực tế.
- Tư vấn lựa chọn thông tư phù hợp: đề xuất chuyển sang Thông tư 99/2025/TT-BTC, tiếp tục Thông tư 133/2016/TT-BTC, hay áp dụng Thông tư 58/2026/TT-BTC tùy quy mô và nhu cầu quản trị.
- Chuyển đổi số dư và thiết lập tài khoản mới: thực hiện chuyển đổi đúng thời hạn trước các mốc hiệu lực 01/01/2026 hoặc 01/07/2026.
- Bàn giao và đồng hành báo cáo định kỳ: bàn giao hệ thống đã chuyển đổi, tiếp tục hỗ trợ báo cáo tài chính và cập nhật các thay đổi pháp lý phát sinh sau đó.
Chi phí dịch vụ được thiết kế linh hoạt theo quy mô và mức độ phức tạp của từng doanh nghiệp liên hệ để nhận báo giá chi tiết miễn phí.
Luật kế toán mới nhất hiện nay vẫn là Luật Kế toán 2015, nhưng thay đổi thực sự tác động đến doanh nghiệp lại nằm ở cấp thông tư: Thông tư 99/2025/TT-BTC và Thông tư 58/2026/TT-BTC đã thay thế Thông tư 200/2014 và Thông tư 132/2018, trong khi Thông tư 133/2016 vẫn song song tồn tại cho doanh nghiệp nhỏ và vừa.
Nếu doanh nghiệp bạn cần hỗ trợ xác định đúng chế độ kế toán áp dụng hoặc chuyển đổi hệ thống tài khoản đúng quy định, đội ngũ chuyên gia của Thuế Quang Huy, với hơn 15 năm kinh nghiệm và 45+ chuyên viên kế toán, kiểm toán sẵn sàng đồng hành cùng doanh nghiệp bạn.
Liên hệ tư vấn miễn phí ngay hôm nay hoặc truy cập thuequanghuy.vn để tìm hiểu thêm.
Câu hỏi thường gặp về luật kế toán mới nhất?
Luật kế toán mới nhất năm 2026 là luật nào?
Luật kế toán mới nhất năm 2026 vẫn là Luật Kế toán 2015 (số 88/2015/QH13), hiện được sửa đổi, bổ sung bởi Luật số 56/2024/QH15 (hiệu lực từ 01/01/2025) và Luật Quản lý thuế 2025 (hiệu lực từ 01/07/2026). Chưa có luật kế toán hoàn toàn mới thay thế văn bản gốc này tính đến thời điểm hiện tại.
Thông tư 99/2025/TT-BTC có bắt buộc áp dụng cho doanh nghiệp nhỏ và vừa không?
Không. Doanh nghiệp nhỏ và vừa được quyền lựa chọn tiếp tục áp dụng Thông tư 133/2016/TT-BTC hoặc chuyển sang Thông tư 99/2025/TT-BTC tùy theo nhu cầu quản trị và mức độ phức tạp trong hoạt động kinh doanh của mình.
Thông tư 200/2014/TT-BTC hết hiệu lực từ khi nào?
Thông tư 200/2014/TT-BTC hết hiệu lực từ ngày 01/01/2026, khi Thông tư 99/2025/TT-BTC chính thức có hiệu lực thi hành và áp dụng cho năm tài chính bắt đầu từ hoặc sau mốc thời gian này.
Doanh nghiệp siêu nhỏ có bắt buộc phải có kế toán trưởng không?
Không. Theo Thông tư 58/2026/TT-BTC, doanh nghiệp siêu nhỏ không bắt buộc bố trí kế toán trưởng, có thể phân công người phụ trách kế toán ký thay hoặc thuê dịch vụ kế toán ngoài theo nhu cầu thực tế.
Thông tư 132/2018/TT-BTC còn áp dụng được không?
Không. Thông tư 132/2018/TT-BTC đã hết hiệu lực kể từ ngày 01/07/2026, khi Thông tư 58/2026/TT-BTC chính thức thay thế để hướng dẫn chế độ kế toán cho doanh nghiệp siêu nhỏ.
Hộ kinh doanh có được áp dụng Thông tư 58/2026/TT-BTC không?
Có. Thông tư 58/2026/TT-BTC mở rộng đối tượng áp dụng, cho phép hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh tự nguyện lựa chọn áp dụng chế độ kế toán này nếu có nhu cầu chuẩn hóa công tác quản lý tài chính, dù không bắt buộc.
Mức phạt vi phạm hành chính về kế toán năm 2026 áp dụng theo văn bản nào?
Mức phạt vi phạm hành chính về kế toán năm 2026 áp dụng theo Nghị định 41/2018/NĐ-CP, đã được sửa đổi bởi Nghị định 132/2026/NĐ-CP có hiệu lực từ 21/05/2026. Đây là căn cứ hiện hành doanh nghiệp cần đối chiếu khi rà soát quy trình kế toán nội bộ.
Doanh nghiệp cần làm gì để chuẩn bị chuyển đổi chế độ kế toán năm 2026?
Doanh nghiệp cần xác định đúng nhóm áp dụng (lớn/vừa, nhỏ và vừa, hay siêu nhỏ), ban hành quy chế kế toán nội bộ nếu chuyển sang Thông tư 99/2025/TT-BTC, và hoàn tất chuyển đổi số dư sổ kế toán trước các mốc hiệu lực 01/01/2026 hoặc 01/07/2026 tùy văn bản áp dụng.
